10-Soru: Aleviliğin son dönemi hakkında bilgi verir misiniz?

Cevap:

Osmanlı-İran ilişkilerinin büyük ölçüde muayyen bir statüye kavuşmasından ve ayaklanmaların önemli kayıplara yol açmasından sonra zikrolunan kitleler XVII. yüzyıldan Cumhuriyet dönemine kadar içlerine kapanmış, merkezden uzak bölgelerde inanç ve âdetlerini korumaya çalışmışlardır. “Sessizlik dönemi” diye nitelendirilebilecek bu uzun sürede ocaklar, merkezî yönetimden uzak kalmış, varlıklarını kendi içlerinde geliştirdikleri anlayış ve erkan çerçevesinde devam ettirmişlerdir.

Cumhuriyetin kurulmasıyla birlikte yeni devlete destek veren bu zümreler 1950-1960’lardan sonra iç göçlerle büyük şehirlere göç etmiş, 1980’lerden sonra ise dernekleşmiş ve kimliğini koruyarak günümüze taşımışlarıdır. Göç sonrasında ilk yıllarda ekonomik şartlar gereği “yol” a ilişkin çalışmalara ağırlık verememiş, özellikle 1990’lardan sonra ise dernekleşme büyük bir yaygınlık kazanmıştır.